در روزگاری که جنگ شناختی و عملیات رسانهای دشمنان علیه جمهوری اسلامی ایران به یکی از مهمترین ابزارهای فشار تبدیل شده است، مسئولیت نخبگان، مدیران اقتصادی و چهرههای اثرگذار اجتماعی بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا میکند. در چنین شرایطی، خطای یک فرد صرفاً یک خطای شخصی باقی نمیماند؛ بلکه میتواند به اعتبار مجموعهای که او در آن مسئولیت دارد نیز آسیب وارد کند.
موضوع مربوط به آقای ص س، عضو هیأت نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی قم، از همین جنس است. آنچه تاکنون در رسانهها و فرایند قضایی مطرح شده، نشان میدهد که حتی خود او نیز بر اساس گزارشهای منتشرشده، اقدامات و مواضع گذشته را ناشی از خطا و فریبخوردگی دانسته است. در چنین وضعیتی، مسئله اصلی فقط رفتار یک فرد نیست؛ بلکه پرسش مهمتر، موضع سایر خواص و مدیران مؤثر در اتاق بازرگانی قم است.
هشدار وحی الهی: سکوت، دامنگیرِ همه میشود
قرآن کریم بارها مؤمنان را از سکوت در برابر انحراف و باطل برحذر داشته است. خداوند در سوره انفال میفرماید:
«وَاتَّقُوا فِتْنَهً لَا تُصِیبَنَّ الَّذِینَ ظَلَمُوا مِنکُمْ خَاصَّهً» (از فتنهای بترسید که فقط دامن ظالمان را نمیگیرد) سوره انفال، آیه ۲۵
این آیه، هشدار روشنی است که آثار فتنه و انحراف، محدود به عاملان مستقیم آن باقی نمیماند و سکوت نخبگان نیز میتواند جامعه را گرفتار هزینههای گسترده کند. همچنین خداوند در سوره مائده میفرماید:
«کَانُوا لَا یَتَنَاهَوْنَ عَن مُّنکَرٍ فَعَلُوهُ» (آنان یکدیگر را از کار ناپسندی که انجام میدادند بازنمیداشتند) سوره مائده، آیه ۷۹
از منظر دینی، بیتفاوتی خواص در برابر خطا، نهتنها فضیلت نیست بلکه میتواند زمینهساز گسترش انحراف شود.
فصلالخطاب رهبری؛ لزوم مرزبندی شفاف
در همین چارچوب، قائد شهیدمان حضرت آیتالله سید علی خامنهای نیز در جریان حوادث سال ۱۳۸۸ تصریح کردند که خواص باید موضع خود را شفاف کنند و از مواضع دوپهلو بپرهیزند. ایشان تأکید کردند: همه جریانها و گرایشهای سیاسی داخل نظام باید خط و مرز خود را با دشمن به صورت شفاف مشخص کنند.
ایشان همچنین سکوت و مواضع مبهم را در شرایط فتنه، خطایی بزرگ دانستند و هشدار دادند که خواصِ اثرگذار مسئولیتی مضاعف دارند.
اتاق بازرگانی قم در دوراهی اعتبار یا انفعال
امروز نیز همین آزمون پیش روی اعضا و مدیران اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی قم قرار دارد. اگر عضوی از هیأترئیسه، در موضوعی مرتبط با امنیت روانی و اجتماعی جامعه دچار خطا شده و حتی خود او نیز از اشتباهبودن آن سخن گفته است، انتظار طبیعی افکار عمومی آن است که سایر اعضا بهصورت شفاف موضع خود را اعلام کنند.
سکوت در چنین شرایطی، نه به نفع اعتبار بخش خصوصی است و نه به نفع اعتماد عمومی. فعال اقتصادی، صرفاً یک تاجر نیست؛ او بخشی از شبکه اثرگذار اجتماعی کشور است و رفتار و مواضعش میتواند پیام سیاسی و فرهنگی نیز داشته باشد.
جامعه امروز در کشاکش جنگی ناجوانمردانه، ترور و کشتار و تحریمهای ناعادلانه، بیش از هر زمان دیگری به شفافیت نیاز دارد. مرزبندی صریح با آشوب و آشوبگر، نفی حمایت رسانهای از التهاب اجتماعی (بخوانید کودتای آمریکایی-صهیونیستی) و هرگونه همسویی با پروژههای دشمن، مطالبهای طبیعی از سوی مردم انقلابی و بدنه وفادار کشور است. اگر خطایی رخ داده، باید صریح محکوم شود؛ و اگر فردی اعلام کرده که دچار اشتباه و فریب شده، این مسئله باید به درسی برای سایر خواص تبدیل شود، نه به بهانهای برای سکوت.
تجربه سالهای گذشته نشان داده است که دشمن، بیش از هر چیز روی سکوت نخبگان حساب میکند. در مقابل، شفافیت، اعلام موضع روشن و مرزبندی صریح، میتواند اعتماد عمومی را تقویت کرده و نشان دهد که بدنه مدیریتی و اقتصادی کشور، در بزنگاهها کنار ملت و نظام ایستاده است.
