مجوزی برای حضور چهره‌ها اخذ نشده بود؟
بر اساس پیگیری‌های خبرنگار پایگاه خبری ثروت ایرانی، برای حضور علی دایی، همسر او و گرشا رضایی در برنامه مورد بحث، مجوزی اخذ نشده بود. این موضوع ضرورت پاسخ‌گویی فوری مراجع ذی‌صلاح را دوچندان می‌کند: برنامه با چه عنوانی و به ابتکار چه اشخاصی برگزار شد؟ چه کسی مسئول هماهنگی حضور مهمانان و گردهم آوردن حدود ۵۰۰ نفر بود؟ مدیریت مجتمع گردشگری کهکشان غدیر پیش از میزبانی، از وضعیت مجوزها اطلاع داشت یا خیر؟
در صورت تأیید نهایی فقدان مجوزهای لازم، باید روشن شود چگونه امکان برگزاری چنین برنامه‌ای فراهم شده و کدام دستگاه‌ها از مسئولیت نظارتی خود غافل مانده‌اند. انتظار می‌رود مراجع رسمی درباره وضعیت مجوزها و اقدامات انجام‌شده، مستند و شفاف اطلاع‌رسانی کنند.
مدیرعامل تعاونی عمرانی چه نقشی داشته است؟
یکی از محورهای اصلی این پرونده، نقش مدیرعامل تعاونی عمرانی در برنامه‌ریزی، تأمین هزینه‌ها یا فراهم‌کردن مقدمات مراسم است. اگر این نقش با اسناد و مدارک تأیید شود، پرسش اساسی آن است که چنین اقدامی چه نسبتی با موضوع فعالیت، اساسنامه و منافع اعضای تعاونی داشته است؟
تعاونی، دارایی شخصی مدیرعامل نیست. منابع آن متعلق به شخصیت حقوقی تعاونی و در چارچوب اهداف، مقررات و تصمیمات ارکان قانونی آن قابل استفاده است. ازاین‌رو باید مشخص شود آیا هزینه‌ای از محل منابع تعاونی پرداخت شده، این هزینه در کدام ردیف مالی ثبت شده و آیا در بودجه مصوب و برنامه‌های مورد تأیید تعاونی جای داشته است.
قانون درباره بودجه و هزینه‌های تعاونی چه می‌گوید؟
مطابق ماده ۳۴ قانون بخش تعاونی اقتصاد جمهوری اسلامی ایران، تعیین خط‌مشی و برنامه تعاونی و تصویب بودجه جاری، سرمایه‌گذاری، اعتبارات و سایر عملیات مالی، در صلاحیت مجمع عمومی عادی و بر اساس پیشنهاد هیئت‌مدیره است. همچنین ماده ۳۷، نظارت هیئت‌مدیره بر مخارج جاری و تهیه برنامه‌ها و بودجه برای ارائه به مجمع عمومی را از وظایف این هیئت می‌داند.
بنابراین، برای قضاوت قطعی درباره قانونی یا غیرقانونی بودن هزینه احتمالی این مراسم، باید اساسنامه ثبت‌شده همین تعاونی، مصوبات مجمع عمومی، بودجه مصوب، اسناد پرداخت و صورت‌حساب‌های مالی بررسی شود.
اما پرسش روشن است: آیا هزینه‌کرد احتمالی برای چنین برنامه‌ای در چارچوب موضوع فعالیت تعاونی بوده و مجوزهای داخلی لازم را داشته است؟ آیا اعضا از این هزینه مطلع بوده‌اند و آیا آن را تأیید کرده‌اند؟
اعضای تعاونی حق دارند بدانند منابعی که برای تحقق اهداف مشترک در اختیار مدیران گذاشته‌اند، در چه مسیری هزینه شده است. اداره تعاون، بازرس تعاونی و مراجع حسابرسی و نظارتی باید این موضوع را بررسی و نتیجه را اعلام کنند.
آیا اعضای تعاونی با این هزینه‌کرد موافق بوده‌اند؟
اگر منابع تعاونی در تأمین هزینه‌های مراسم نقش داشته است، باید اسناد مالی و مصوبات مربوط منتشر یا در اختیار مراجع صلاحیت‌دار قرار گیرد.
آیا این هزینه در بودجه مصوب پیش‌بینی شده بود؟ آیا هیئت‌مدیره تصمیم جمعی گرفته بود یا تصمیمی فردی در میان بوده است؟ آیا مجمع عمومی در چارچوب اختیارات قانونی خود درباره بودجه و عملیات مالی تصمیم گرفته بود؟ و مهم‌تر از همه، آیا چنین هزینه‌ای با منافع و اهداف تعاونی و حقوق اعضا سازگار بوده است؟
تا زمانی که اسناد بررسی نشده، نمی‌توان سوءاستفاده از منابع تعاونی را قطعی دانست؛ اما همین ابهام‌ها برای آغاز بررسی رسمی و مطالبه شفاف‌سازی کافی است.
دیرگچین؛ جابه‌جایی شبانه مدیرکل، کهکشان غدیر؛ چرا خبری از پاسخ‌گویی نیست؟
یکی از مهم‌ترین محورهای مطالبه‌گری در این پرونده، مقایسه نحوه برخورد مدیریتی با دو ماجرای فرهنگی در استان قم است.
در ماجرای کاروانسرای تاریخی دیرگچین، حدود ۷۰ کیلومتر دورتر از شهر قم، انتشار کلیپ‌هایی از اجرای یک خواننده زن در آذرماه ۱۴۰۳ واکنش‌هایی در پی داشت. بنا بر اطلاعات مطرح‌شده درباره آن پرونده، موضوع به جابه‌جایی شبانه مدیرکل وقت میراث فرهنگی قم و تشکیل پرونده قضایی انجامید.
اکنون این پرسش جدی مطرح است که چرا در ماجرای دیرگچین، مدیرکل وقت میراث فرهنگی قم به‌سرعت جابه‌جا شد، اما در پرونده کهکشان غدیر، با وجود مطرح شدن ادعاهایی درباره فقدان مجوزهای لازم و حضور حدود ۵۰۰ نفر، تاکنون برخورد مدیریتی مشابهی با مدیرکل فعلی میراث فرهنگی قم اعلام نشده است؟
آیا اداره‌کل میراث فرهنگی از برگزاری برنامه در این مجموعه اطلاع داشته است؟ آیا این اداره‌کل در صدور، بررسی یا نظارت بر مجوزهای احتمالی نقشی داشته است؟ آیا گزارش رسمی درباره مسئولیت مدیرکل فعلی و مجموعه تحت مدیریت او تهیه شده است؟
اگر مدیرکل فعلی در این پرونده مسئولیتی نداشته یا وظایف قانونی خود را به‌درستی انجام داده است، انتظار می‌رود مستندات و توضیحات رسمی برای رفع ابهام‌ها منتشر شود. اما اگر کوتاهی یا تخلفی در حوزه مسئولیت‌های قانونی این دستگاه رخ داده باشد، چرا تاکنون گزارشی شفاف از بررسی آن به افکار عمومی ارائه نشده است؟
آیا معیار ارزیابی عملکرد مدیران در این دو پرونده یکسان بوده است؟
این پرسش‌ها به معنای اثبات قصور مدیرکل فعلی نیست؛ بلکه مطالبه‌ای روشن برای مشخص شدن حدود مسئولیت‌ها، اقدامات انجام‌شده و مبنای تصمیم‌های مدیریتی است. افکار عمومی حق دارد بداند چرا در یک پرونده در یک کاروانسرایی در ۷۰ کیلومتری قم کلیپی تهیه شده و تغییر مدیریتی سریع اتفاق افتاده، اما در پرونده‌ای دیگر که در شهر قم برنامه ای مکشفه برگزار شده و پرسش‌های مشابهی درباره مجوزها و نظارت مطرح است، هنوز پاسخ روشنی دریافت نشده و مدیرکل همچنان در صندلی مدیریتی تکیه زده است.
مطالبه اقدام فوری از دادستان و نهادهای نظارتی
با توجه به حساسیت موضوع و ابهام‌های مطرح‌شده، از دادستان عمومی و انقلاب قم و نهادهای نظارتی انتظار می‌رود بدون تأخیر، پرونده را از ابعاد مختلف بررسی کنند؛ از جمله وضعیت مجوزها، نقش مدیرعامل تعاونی عمرانی، مسئولیت مدیریت مجتمع گردشگری و نحوه تأمین هزینه‌های احتمالی برنامه.
همچنین ضروری است نقش اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان قم و عملکرد مدیرکل فعلی این دستگاه در چارچوب وظایف قانونی آن بررسی شود. نتیجه این بررسی باید روشن کند که آیا قصور یا تخلفی صورت گرفته و در صورت احراز، مسئولیت متوجه کدام اشخاص یا نهادهاست.
در صورتی که بررسی اسناد و شواهد، وقوع جرم و وجود شرایط قانونی بازداشت را نشان دهد، انتظار می‌رود مقام قضایی درباره بازداشت عوامل مسئول، مطابق قانون و بدون تبعیض تصمیم فوری و قاطع اتخاذ کند.
همچنین در صورت احراز تخلف مالی یا استفاده خارج از موضوع فعالیت از منابع تعاونی، باید با مسئولان مربوط طبق مقررات برخورد شود.
از استاندار قم، نمایندگان مردم استان در مجلس، اداره‌کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی، اداره‌کل میراث فرهنگی و سایر دستگاه‌های مرتبط نیز انتظار می‌رود درباره اقدامات خود توضیح دهند و نتیجه بررسی‌ها را به اطلاع مردم برسانند.
قم؛ اجرای یکسان قانون یا شکل‌گیری شائبه تبعیض؟
قم هم جایگاه مذهبی و فرهنگی دارد و هم از ظرفیت‌های گردشگری و اقتصادی برخوردار است. توسعه گردشگری باید در چارچوب قانون و با نظارت شفاف انجام شود؛ نه شهرت افراد باید موجب مصونیت شود و نه درباره اشخاص می‌توان بدون سند حکم صادر کرد.
مسئله اصلی این پرونده، ضرورت روشن شدن وضعیت مجوزها، مسئولیت مدیرعامل تعاونی و مجموعه میزبان، عملکرد دستگاه نظارتی متولی و احتمال استفاده از منابع تعاونی برای هزینه‌هایی خارج از اهداف آن است.
اگر تخلفی رخ نداده، اسناد و توضیحات رسمی می‌تواند ابهام‌ها را برطرف کند؛ و اگر تخلفی احراز شود، انتظار عمومی آن است که برخورد قانونی با همه عوامل مسئول، بدون ملاحظه موقعیت اقتصادی یا شهرت آنان انجام گیرد.
ثروت ایرانی آمادگی دارد پاسخ‌های مستند مدیرعامل تعاونی عمرانی، مدیریت مجتمع گردشگری کهکشان غدیر، مدیرکل میراث فرهنگی قم و سایر دستگاه‌های مسئول را منتشر کند.
پرسش نهایی همچنان پابرجاست:
مجوزهای این برنامه کجا هستند؟
هزینه‌های احتمالی از چه محلی تأمین شده است؟
نقش مدیرکل فعلی میراث فرهنگی قم در این پرونده چه بوده و چرا تاکنون توضیح روشنی درباره تفاوت برخورد مدیریتی در ماجرای دیرگچین و کهکشان غدیر ارائه نشده است؟
اکنون نوبت دادستان، استاندار و نهادهای نظارتی است که به این پرسش‌ها پاسخ دهند و نتیجه بررسی‌های خود را به‌صورت شفاف به اطلاع مردم برسانند.
